Ratten voorkomen en bestrijden

Ratten in je tuin? De reflex is dan meestal om rattenvergif te leggen. Dit is echter de allerlaatste stap bij het bestrijden van ratten. Belangrijk is om je tuin onaantrekkelijk te maken voor ratten en op deze manier ratten te voorkomen.

Ratten voorkomen

  • Laat geen voedselresten buiten liggen.
  • Voeder (huis)dieren zoals kippen ’s morgens en niet te veel. Eten dat te lang blijft liggen, trekt ratten aan.
  • Gooi geen gekookte etensresten op de composthoop.
  • Gebruik vogelhuisjes om vogels te voederen.
  • Zorg voor een opgeruimde en propere omgeving in en rond de woning. 
  • Zet vuilniszakken bij voorkeur de ochtend van de ophaling buiten. 
  • Deponeer organisch afval in en niet naast het compostvat/bak en zet het vat bij voorkeur op een harde ondergrond. 
  • Berg dierenvoeders op in afsluitbare vaten of containers. 

Hoe herken je de aanwezigheid van ratten?

Indien je een rat hebt gezien, ben je natuurlijk 100% zeker van de aanwezigheid van ratten. Maar je moet de rat niet noodzakelijk zien, er zijn ook andere kenmerken die kunnen duiden op de aanwezigheid van ratten. Heb je holen in de tuin (voornamelijk in composthopen of onder schuren), zijn de vuilniszakken opengescheurd, zijn er knaagsporen aan hout en plastic of vind je donkere langwerpige uitwerpselen van 10 tot 15 mm lang? Dan is de kans groot dat je ratten in de tuin hebt.

Als eigenaar ben je wettelijk verplicht om op eigen terrein de bruine rat te bestrijden. De beste manier om dit te doen is preventie. Bruine ratten voelen zich thuis op plaatsen waar er voedsel, water en beschutting is. 

Op openbaar domein worden de ratten bestreden door het lokaal bestuur.

Ratten bestrijden

Als de preventieve maatregelen niet volstaan om de populatie bruine ratten onder controle te houden, is een bestrijding echt noodzakelijk.

Zo kan je gebruik maken van klemmen. Let hierbij wel op de volgende aandachtspunten:

  • Werk met handschoenen om argwaan bij de rat te beperken en voor de eigen hygiëne.
  • Probeer de grote van de populatie in te schatten om te bepalen hoeveel klemmen je moet zetten. Het plaatsen van meerdere klemmen is sowieso aangeraden om de slaagkans te verhogen.
  • Opgestelde klemmen moeten, liefst met een daarvoor gemaakt bakje, afgeschermd worden. Dit om nevenvangsten te vermijden en een verhoogd resultaat te behalen.
  • Als lokaas gebruik je best iets wat de ratten kennen van voedsel. Anders kies je voedsel met een hoge voedingswaarde zoals kaas, chocolade, stukje spek, vis,…
  • Je kan de klemmen eerst uitzetten met lokmiddel, zonder ze op te stellen. Verdwijnt je lokmiddel, dan is het tijd om je klem op scherp te stellen. Zo weet je onder andere of je klemmen op de juiste plaats staan.
  • Bij het vangen van muizen in de klem (wat niet de bedoeling is), staat ze op de verkeerde plek of is je rattenprobleem opgelost.
  • Ratten lopen vooral langs muren, wanden en voorwerpen en steken niet makkelijk een open plaats over. Het heeft dan ook geen zin om vangmateriaal of lokazen op een open plaats te leggen.

 Als dit niet helpt, kan je overgaan op rattenvergif.

  • Plaats het gif bij de bron, dicht bij de opening waar de ratten uitkomen.
  • Om te vermijden dat andere dieren of kinderen aan het vergif kunnen of dat de gifstoffen in het milieu terecht komen, is het heel belangrijk dat het vergif steeds afgeschermd geplaatst wordt. Een goede oplossing is om het lokaas in een stuk buis van minstens 0,5 meter lang te plaatsen. Op die manier krijgen bv. kippen en wilde vogels geen gelegenheid om vergiftigd graan op te pikken. Leg die buis langs een muur of afsluiting, dat zijn favoriete looppaden van ratten en muizen.
  • In droge omstandigheden (binnen) wordt best vergif in de vorm van graantjes gebruikt. In vochtige omstandigheden (buiten, langs waterlopen, in riolen) worden best ‘waterbestendige’ gifblokken gebruikt.
  • De hoeveelheid uitgezet giflokaas moet goed afgemeten zijn. Het is beter om kleine hoeveelheden aan te bieden op verschillende plaatsen gedurende een lange periode, dan één grote hoeveelheid in één keer uit te leggen.
  • Ratten zijn schuwe dieren. Het duurt soms verscheidene weken vooraleer ze van het rattenvergif durven eten. Bovendien kan het enkele dagen tot enkele weken duren voor de dieren sterven ten gevolge van het gif. Meestal sterven ze in hun schuilplaats en is de kans dus klein dat dode ratten worden teruggevonden.
  • Denk niet te snel dat het gif ‘niet werkt’. Indien het giftig lokaas toch meerdere weken onaangeroerd blijft, ligt het waarschijnlijk niet op de juiste plaats, is het niet (meer) smakelijk of zijn er lekkerdere dingen in de buurt. Dat laatste moet u uiteraard vermijden.

Indien het niet lukt om ratten zelf te bestrijden kan u dit ook laten uitvoeren door een gespecialiseerde firma.

Meer info

Door een wijziging in de Europese wetgeving is het sinds 1 maart 2018 verboden om als lokaal bestuur nog rattenvergif (met een percentage aan toxische stof van 0,005%) ter beschikking te stellen van burgers. Het lokaal bestuur heeft op 1 april 2019 beslist niet langer gratis rattenvergif uit te delen aan haar inwoners.